Akademik Abdulla Qarayev adına Fiziologiya İnstitutu

 

Veb-sayt  
Ünvan Bakı ş., Şərifzadə küç. 2
Tel.

(+994 12) 4321520

(+994 12) 5100140
Faks (+994 12) 4326768
Elektron poçtu info@physiology.science.az

azinphys@science.az

Direktor Həşimova Ulduz Faizi qızı

Biologiya üzrə elmlər doktoru

Xidməti tel.: (+994 12) 4321520, 5100140

Mobil tel.: (+994 50) 2406393

Faks: (+994 12) 4326768

E-poçt: ulduz.hashimova@physiology.science.az,

ulduz27@yahoo.com

Direktor müavinləri

Fərhad Fərhad oğlu Paşayev

Xidməti tel.: (+994 12) 4323421

Mobil tel.: (+994 51) 9176606

Elmi işlər üzrə

Əhməd Hacıyev

Fizika-riyaziyyat üzrə elmlər doktoru

Elmi katib Zenfira Fuad qızı Cəfərova

Biologiya üzrə fəlsəfə doktoru

Xidməti tel.: (+994 12) 4323747

Mobil tel.: (+994 50) 4315600

Yaranma tarixi 
23 yanvar 1953-cü il - Azərbaycan SSR EA Zoologiya İnstitutu nəzdində “Heyvan fiziologiyası” şöbəsinin yaradılması (Azərbaycan EA RH-nin 23 yanvar 1953-cü il tarixli № 2, §5 saylı protokolu)

30  iyul  1956-cı il - Azərbaycan SSR EA  “Fiziologiya sektoru”-nun təşkili  (Azərbaycan  EA  RH-nin  30  iyul  1956-cı il tarixli № 17, §5 saylı protokolu )

21 fevral  1968-ci il - Azərbaycan SSR EA-nın Fiziologiya İnstitutunun yaranması  (Azərbaycan  SSR Nazirlər Kabinetinin   21 fevral  1968-ci il tarixli № 80 saylı qərarı)

Əsas fəaliyyət istiqamətləri Tədqiqat axtarış işləri aşağıdakı istiqamətlərdə öz əksini tapmışdır: “Canlıların həyat fəaliyyətinin molekulyar və fiziki-kimyəvi əsasları” elmi istiqamətə uyğun olaraq aparılır. Tədqiqat axtarış işləri “Orqanizmin inkişafının və həyat fəaliyyətinin fizioloji, ekoloji və neyrokimyəvi əsasları” problemi ətrafında tərtib edilmiş mövzular üzrə icra edilir.

Əsas tədqiqat işləri aşağıdakılardır:

-Ontogenezin müxtəlif mərhələlərində beynin analizator funksiyasının formalaşması, fəaliyyət mexanizmləri tədqiq edilir, antenatal inkişafı ekstremal şəraitində (hipoksiya, hipokineziya və elektromaqnit şüalanması) keçirmiş orqanizmlərdə funksional sistemlərin fəaliyyət dinamikası araşdırılır.

-Müxtəlif növ su və quru onurğalılarında morfofizioloji uyğunlaşma xüsusiyyətlərinə antopogen amillərin zərərli təsirlərinin əsasları öyrənilir.

-Hüceyrə və onun komponentlərində baş verən proseslərin struktur funksional aspektlərinin biofiziki mexanizmləri araşdırılır.

-Təlim və yaddaşın formalaşmasında monoaminergik təbiətli neyrotransmitterlərin spesifik və qeyri-spesifik funksiyalarının hüceyrə və davranış nöqteyi-nəzərindən analizi aparılır.

-Ontogenezin erkən mərhələlərində yuxuayıqlıq tsikllərində uşaqlarda, yeniyetmələrdə və yetkin adamlarda norma və nevroz zamanı beynin qeyri-spesifik fəaliyyəti araşdırılır.

-Uzunömürlülüyün müxtəlif ekoloji coğrafi modellərdə adaptiv funksiyaların neyrofizioloji aspektdə mexanizmlərinin formalaşması tədqiq edilir.

-Təbii və sintetik mənşəli fizioloji fəal maddələrin farmakoloji və biokimyəvi təsir xüsusiyyətlərinin tədqiqi və tətbiqi problemləri araşdırılır. 

Əsas elmi nəticələr
  • Kortiko-visseral fiziologiyanın fundamental mexanizmləri araşdırılmış, intereseptorların və qlikemik reaksiyaların mexanizmləri öyrənilmişdir.
  • Kliniki fizioloji tədqiqatlarda uşaqlarda psixo-emosional statusun yaş xüsusiyyətlərinin neyrofizioloji əsasları müəyyən edilmişdir. Bu onların baş beyin qabığında alfa ritmin bir fokusunun olduğunu və onun ənsə paylarda lokalizasiyasını sübut edir.
  • Uzunömürlülüyün və qocalmasının tibbi-fizioloji mexanizmləri araşdırılmış və bu prosesdə ekoloji amillərin fizioloji təsir mexanizmləri müəyyən edilmişdir.
  • Heyvanların məhsuldarlığının artırılmasına yönəldilmiş tədqiqatlarda südəmələgəlmənin fizioloji əsasları və südün artırılmasının mexanizmləri müəyyən edilmişdir.
  • Orqanizmin sinir sisteminin fəaliyyətində emosional motivasion proseslərin mexanizmləri öyrənilmiş və beyin qabıqaltı strukturlarda teta-ritmin genezi və təzahür xüsusiyyətləri araşdırılmışdır.
  • Main problems of evolutional physiology and biochemical problems and the role of mediator systems in the plastic nervous system have been explored. 
  • Bətndaxili ontogenezin kritik mərhələlərində  hipoksiya, hipokineziya vəelektromaqnit şüalanmaları təsirinə məruz edilmiş yeni nəslin baş beyin qabığının bioelektrik fəallığının ritmlərinin formalaşma dinamikası ləngiyir. Hipoksiyadan öncə antihipoksant birləşmələrin (aktovegin və zəfəran ekstraktı) yeridilməsi balalarda baş beyin fəallığının funksional yetkinlik markeri olan yüksək tezlikli aşağı amplitudlu dalğaların dominantlığını qismən bərpa edir.
  • Xəzər dənizi hövzəsində və Azərbaycanın daxili sularında nərəkimilərin süni yetişdirilməsinin fundamental ekoloji-fizioloji əsasları yaradılmış, onların nəslinin artırılması və genofondunun qorunması sahəsində təkliflər işlənilib hazırlanmışdır.
İşçilərinin ümumi sayı 170 nəfər

Struktur bölmələri

Elmi şura

-       sədr

-       katib

-       üzvləri

 

U.F.Həşimova

Z.F.Cəfərova

Qazıyev Afiq Qurbanəli qızı

Cəfərova Zemfira Fuad qızı

Ağayev Telman Məmmədəli oğlu

Allahverdiyev Əli Rəhim oğlu

Babayev Xanağa Füzuli oğlu

Əskərov Fəxrəddin Bəhmən oğlu

Əliyeva Nəzakət Naib qızı

Hacıyev Əhməd Məhəmməd oğlu

Qasımov Rafiq Yunis-Əli oğlu

Qasımov Çingiz Yusif oğlu

Qurbanova Gilas Alı qızı

Qədimova Zenfira  Məhəmməd qızı

Məmmədov Zakir Hüseyn oğlu

Mehdiyev Arif  Əli Övsət oğlu1

Rüstəmov Elxan Kərim oğlu

Gənc alimlər və mütəxəssislər şurası

-       sədr

-       katib

-       üzvləri

 

Qədimova Zenfira Məhəmməd qızı

Əhmədova Rəxşanə Rəsul qızı

Nurullayeva Afaq Nazim qızı

Sadıqova Günel Əliheydər qızı

Aminov Adil Vaqif oğlu

Quliyeva Aynur Teymur qızı

Əliyeva Nəzakət Naib qızı

Allahverdiyeva Aysel Əli qızı

Orucova Mehriban Afiq qızı

Mahmudova Nərgiz Şaiq qızı

Əbiyeva Elnaz Şamil qızı

Qədirova Leyla Bağdad qızı

Abdulkərimova Sevinc Loğman qızı

Cəfərova Aytən Allahverdi qızı

Osmanova Nigar Nizami qızı

Dissertasiya şurası

-       sədr

-       sədr müavini

-       elmi katib

-       üzvləri

 

Qasımov Rafiq Yunis-Əli oğlu

Mehdiyev Arif Əli-Övsət oğlu

Bayramova Yeganə Oqtay qızı

Axundov Mehman Maqsud oğlu             

Əliyev Əli Həsən oğlu                                 

Əskərov Fəxrəddin Bəhmən oğlu               

Fərəcov Ədalət Nurulla oğlu                         

İbrahimov Rasim Şahsuvar oğlu                

İsmayılova Xədicə Yusif qızı                    

Məmmədov Zakir Hüseyn oğlu           

Rüstəmov Elxan Kərim oğlu               

Həmkarlar təşkilatı

-         sədr

-         sədr müavini

-         katib

-         büro üzvləri

 
Qasımov Ç.Y.
 
Xidirov Z.Ş.

Nuriyeva L.N.

Abdullayeva G.M.
 
Hüseynov Ə.H.

Əliyeva N.N.

Osmanova N.N.
İctimaiyyətlə əlaqələrə məsul şəxs
İsrafilova Ülviyyə

Elmlər doktorları

Fəlsəfə doktorları